Aşağıdaki listeye bir göz atın:

A.B.D.: 304,815,000 || 148
Kanada: 33,341,000 || 91
İsveç: 9,201,650 || 26
Arjantin: 40,301,927 || 12
İrlanda: 4,339,000 || 5
Avusturalya: 21,373,760 || 4
Norveç: 4,776,200 || 4
Japonya: 127,690,000 || 3
Türkiye: 70,586,256 || 1

Her ülke için, ilk rakam nüfusu, ikinci rakam o ülkede görüldüğü iddia edilen göl canavarı sayısını gösteriyor. Göl canavarı gözlem rakamları için kaynak wikipedia.

Farklı ülkelerdeki yaşam standartlarını, refah düzeyini, ekonomik göstergeleri, kültürel tüketim alışkanlıklarını karşılaştıran sıralamalarda Türkiye’yi sonlarda görmeye alışık olabiliriz, ama konu göl canavarlarına gelince durup biraz düşünmek gerekiyor. Sonuçta bu canavarları görenler ya da gördüğünü iddia edenler sıradan insanlar. Bu noktada “herşeyi devletten beklememek lazım” sözü bambaşka bir anlam kazanıyor. Neden, örneğin, İsveç’liler göllerinde toplam 26 canavar görebiliyorlar da Türkiye bir tek canavarla yetinmek zorunda kalıyor? İsveç’in yarısından fazlasının suyla kaplı olması burada çok da önemli değil. Şunları düşünün:

• Türkiye’nin üç tarafı suyla kaplı. Tuzlu suda canavar gözlemlenemeyeceğini kanıtlayan hiçbir bilimsel çalışma mevcut değil.
• İklim ve aydınlanma şartları gereği, Türkler İsveç’lilere göre çok daha fazla açık havada zaman geçiriyorlar; deniz kıyısında saatlerce yayılıp göl kenarlarında uzun piknikler yapabiliyorlar. Dolayısıyla canavar görme şansları İsveç’lilere göre kat kat daha fazla.
• Anadolu’nun fauna çeşitliliği İsveç topraklarının kat kat üzerinde.

Tüm bunlara rağmen, Türkiye yalnızca tek bir göl canavarı çıkarabilmiş bugüne kadar. Aslında bunun vebalini yalnızca Türklere yüklemek de doğru değil. Geçmişe doğru gittiğimizde Anadolu’da yaşamış uygarlıkların tümünün bu konuda kısır kaldıklarını görüyoruz, zira hiçbirinin kayıtlarında göl canavarı mevcut değil.

Neden bizim ressamlarımız da Van Gölü Canavarı'nı böyle resmetmezler?

Rakamlar ortada; bir ülkede kişi başına düşen göl canavarı sayısıyla refah düzeyi arasında doğrudan ilişki var. Örneğin, İsveç’te 353,909 kişiye bir göl canavarı, Kanada’da 366,384 kişiye bir göl canavarı düşüyor. Türkiye’de ise 70 milyon kişilik nüfusumuzla biricik Van Gölü Canavarı’nı paylaşmaya çalışıyoruz.

Ankara yakınlarındaki Karagöl’ü gördünüz mü bilmem. Kimse beni orada canavar olmadığına inandıramaz. Aynı şey 365 gün çevresinde insanların fink attığı Abant Gölü için de söylenebilir. Onlar kadar turistikleşmemiş, çevresi piknik alanı haline gelmemiş yüzlerce gölümüz ve onların içinde keşfedilmeyi bekleyen yüzlerce canavarımız var. Tek yapmamız gereken televizyonlarımızın, bilgisayarlarımızın başından biraz uzaklaşıp, dışarıda biraz daha fazla vakit geçirmek. Doğamıza, göllerimize ve onların canavarlarına hakettikleri değeri vermek.

Haydi Türkiye. Herşeyi devletten beklememek lazım. Canavarlarımıza sahip çıkalım.